Na jaren van restauratie en voorbereiding heeft het vernieuwde Aquarium van ARTIS officieel de deuren geopend voor publiek. Met de heropening van het monumentale gebouw uit 1882 keert een iconisch onderdeel van de Amsterdamse dierentuin terug, volledig gerestaureerd en voorbereid op de toekomst.
Restauratie vanwege zoutschade
Achter de schermen werkte een groot team van specialisten jarenlang aan de restauratie van het rijksmonument, dat kampte met ernstige zoutschade door het zeewater in de aquaria. Naast het herstel van historische elementen stond verduurzaming centraal: het gebouw werd toekomstbestendig gemaakt met onder meer vernieuwde installaties, isolatie en een moderne technische infrastructuur.
Elektrotechnische werkzaamheden
Ook SDR leverde een belangrijke bijdrage aan de restauratie. Als onderdeel van het bouwteam van Salverda Bouw waren wij, samen met W-installateur Breman, vanaf het begin betrokken bij het project. Daardoor konden we al vroeg meedenken over de technische invulling van het vernieuwde aquarium. Uiteindelijk verzorgden we het ontwerp en de realisatie van alle elektrotechnische installaties, van sterk- en zwakstroom tot lichtregeling, brandmeld- en beveiligingsinstallaties. Een bijzonder detail: een deel van de installaties blijft zichtbaar voor bezoekers, waardoor techniek en afwerking hand in hand gingen.
Kunststof kabelgoten bij de zoutwater bassins.
Vakmanschap in een monumentale omgeving
Juist dat maakte dit project bijzonder. Waar technische installaties normaal vaak weggewerkt worden, koos de architect er bij het aquarium bewust voor om in bepaalde delen van het gebouw de installatie zichtbaar te houden. Dat vroeg om extra precisie in de uitvoering. Onder leiding van uitvoerder Tom Bloos werkten onze monteurs met veel aandacht aan een installatie die niet alleen technisch klopt, maar er ook strak uitziet. Vakmanschap stond daarbij centraal in deze monumentale omgeving. Zo kwamen oude details en moderne techniek samen.
Ook de aquariumomgeving zelf bracht technische uitdagingen met zich mee. In delen van het gebouw wordt gewerkt met zout water, wat corrosie kan veroorzaken. Daarom is op grote schaal gekozen voor kunststof kabelgoten en ladderbanen, een relatief uitzonderlijke oplossing bij een project van deze omvang. Dat vroeg om specialistisch ontwerpwerk en maatwerk in de uitvoering.
Duurzaamheid speelde eveneens een belangrijke rol tijdens de restauratie. Zo kregen de oorspronkelijke armaturen uit het monumentale pand een tweede leven. In samenwerking met een sociale werkplaats werden de historische armaturen zorgvuldig gereviseerd: met behoud van hun karakteristieke uitstraling, maar voorzien van nieuwe bedrading en energiezuinige Ledverlichting.
Water en het belang voor het leven op aarde
Met de opening krijgt het aquarium niet alleen zijn historische functie terug, maar ook een vernieuwde inhoudelijke rol. Bezoekers worden meegenomen in het verhaal van water en het belang ervan voor al het leven op aarde. Daarmee verbindt ARTIS erfgoed, educatie en natuurbeleving in een vernieuwde publieksbeleving. Een vertrouwd element keert daarbij terug: de geliefde Amsterdamse gracht in het aquarium.
Voor SDR is het project een mooi voorbeeld van werken aan complexe installaties op bijzondere locaties: hier kwamen techniek, duurzaamheid en monumentenzorg echt samen.
